คำแนะนำพิเศษบนซองยาที่ควรทราบและพึงปฏิบัติ

รับประทานยาอย่างถูกต้อง

• รับประทานยานี้ก่อนอาหาร ควรรับประทานยาก่อนอาหารประมาณ 1 ชั่วโมง ซึ่งมักเป็นตอนที่ท้องว่าง เพราะยากลุ่มนี้หากรับประทานในช่วงที่กระเพาะอาหารมีอาหารทั่วไปอยู่ด้วย จะทำให้การดูดซึมของยาได้ไม่ดีเท่าที่ควรหรือไม่ได้ผลเลย ได้แก่ ยารักษาโรคติดเชื้อบางชนิด เช่น แอมพิซิลลิน (Ampicillin) หรือยาป้องกันการคลื่นไส้อาเจียน เช่น เมโตโคลปราไมด์ (Metoclopramide) ซึ่งต้อง รอตัวยาออกฤทธิ์ก่อนจึงรับประทานอาหารได้
• รับประทานยานี้หลังอาหาร ควรรับประทานยาหลังจากรับประทานอาหารเสร็จประมาณ 15-30 นาที
• รับประทานยานี้หลังอาหารทันที ยาที่ต้องรับประทานหลังอาหารทันทีมักเป็นยาที่มีฤทธิ์กัดกระเพาะ ทำให้เกิดอาการคลื่นไส้อาเจียน หรือเกิดแผลในกระเพาะอาหารได้ เช่น แอสไพริน (Aspirin) ยารักษาโรคปวดข้อทุกชนิด
• รับประทานยานี้ควรดื่มน้ำมากๆ แบ่งเป็น 2 กรณี คือ ยาที่มีผลข้างเคียงทำให้คลื่นไส้อาเจียน และ ยาที่ตกตะกอนในไตได้ง่าย การดื่มน้ำมากๆสามารถช่วยลดอาการข้างเคียงนี้ได้
• รับประทานยานี้แล้วอาจง่วงนอน ยากลุ่มนี้เมื่อรับประทานแล้วจะทำให้เกิดอาการง่วงนอน เพราะมีผลต่อระบบประสาทส่วนกลาง เช่น คลอร์เฟนิรามีน (Chlorpheniramine) ไดอะซีแพม (Diazepam) นอกจากนั้นไม่ควรดื่มสุราหรือเครื่องดื่มที่ผสมแอลกอฮอล์ เพราะจะทำให้เกิดอันตรายมากยิ่งขึ้น ผู้ใช้ยากลุ่มนี้ควรหลีกเลี่ยงการขับรถหรือทำงานกับเครื่องจักรกลทุกชนิด
• รับประทานยานี้ติดต่อกันทุกวันจนยาหมด ยาหลายชนิดเมื่ออาการหายก็สามารถหยุดยาได้ แต่ยากลุ่มรักษาโรคติดเชื้อ เช่น แอมพิซิลลิน (Ampicillin) เตตร้าซัยคลิน (Tetracycline) จำเป็นต้องรับประทานยาต่อระยะหนึ่ง เพื่อให้แน่ใจได้ว่าทำลายเชื้อที่ก่อโรคได้หมดสิ้น ป้องกันการดื้อยา

เคี้ยวยาให้ละเอียดก่อนกลืน ทั้งนี้เพื่อหวังผลให้ยากระจายตัวในส่วนของทางเดินอาหารได้อย่างทั่วถึง ทำให้ผลการรักษาดีที่สุด เช่น ยาลดกรด (Antacids)

การตวงยาให้ได้ปริมาณที่ถูกต้อง
ในการใช้ยาน้ำ การตวงยาอาจจะสับสน เพื่อให้ได้ยาอย่างถูกต้องควรปฏิบัติดังนี้

• 1 ช้อนชา คือ 5 ซีซี (cc) หรือ 5 มิลลิลิตร (5 ml)
• 1 ช้อนโต๊ะ คือ 15 ซีซี (cc) หรือ 15 มิลลิลิตร (15 ml)
• ช้อนชาคือช้อนที่ได้มาพร้อมขวดยา ไม่ใช่ช้อน(ชง)กาแฟ
• 1 ช้อนชา เท่ากับ 2 ช้อนกาแฟ
• 1 ช้อนโต๊ะ เท่ากับ 3 ช้อนชา
• ช้อนทานข้าวมีความจุเพียง 7.5 ซีซี (cc)
   

เรียบเรียงโดย ภก.วินัย พากเพียรกิจ ศูนย์ข้อมูลยา (Drug Information Service)
ให้คำปรึกษาการใช้ยา โทร.02-6671480 E-mail: [email protected]