คลังความรู้สื่อสังคมออนไลน์

สมุนไพรต้านอนุมูลอิสระ
สมุนไพรมีบทบาทเกี่ยวกับการป้องกันการเกิดโรคและชะลอความเสื่อมของร่างกาย คือ การต้านอนุมูลอิสสระ ซึ่งเป็นสาเหตุสำคัญของการเกิดโรคและความเสื่อมของร่างกาย

อนุมูลอิสระ (reactive oxygen species) คือ โมเลกุลที่มีความไวในการจู่โจมกับสารชีวโมเลกุลในร่างกาย (เช่น ไขมัน โปรตีน คาร์โบไฮเดรต) ทำให้เซลล์ของร่างกายเสื่อมสภาพ และอวัยวะที่ประกอบด้วยเซลล์นั้นสูญเสียการทำงานไป ทำลายสมดุลของระบบต่างๆ ในร่างกาย

การย่อยสลายโปรตีนและไขมันจากอาหารที่กินเข้าไป มลพิษทางอากาศ การหายใจ ควันบุหรี่ รังสียูวี ล้วนทำให้เกิดอนุมูลอิสระขึ้นในร่างกายของเรา ซึ่งสร้างความเสียหายต่อร่างกายได้ นำไปสู่ความชรา และการเกิดโรคเรื้อรัง เช่น โรคความดันโลหิตสูง โรคหัวใจ โรคไขมันในเลือดสูง ภูมิคุ้มกันผิดปกติ
นอกจากนี้ อนุมูลอิสระยังสามารถทำลายในระดับดีเอ็นเอ (DNA) ทำให้เกิดการถ่ายทอดพันธุกรรมที่ผิดปกติ นำไปสู่การเกิดเซลล์มะเร็งอีกทางหนึ่งด้วย ดังนั้น การมีชีวิตที่ยืนยาวและคุณภาพชีวิตที่ดีจึงมีความเกี่ยวข้องกับอนุมูลอิสระโดยตรง

แนวทางการป้องกันการเกิดโรคเรื้อรัง คือ การเสริมสร้างภูมิคุ้มกัน การชะลอความแก่ของเซลล์ต่างๆ การเพิ่มการไหลเวียนเลือด และป้องกันหลอดเลือดแข็งตัว รวมทั้งเสริมการทำงานอย่างเป็นระบบของอวัยวะทุกส่วน ซึ่งสมุนไพรที่มีบทบาทดังกล่าว เช่น ฟ้าทะลายโจร ยอ หญ้าปักกิ่ง

ข้ามคลอง
ผลงานโดย คุณสุรีย์ พึ่งฉ่ำ
โครงการภาพถ่ายแห่งแผ่นดิน ประจำปี 2554-2555

อุ่นไอรัก - บอกรักให้โลกรู้

บวบหอม : ดับร้อนถอนพิษ
ผักพื้นบ้านที่นอกจากจะเป็นอาหารที่มีรสชาติอร่อยแล้ว บวบ (ทุกส่วนของต้นบวบ) ยังใช้เป็นยาสมุนไพรที่มีสรรพคุณในการรักษาโรคได้หลายโรค ถ้านำมาผัดหรือต้มกิน จะทำให้ชุ่มคอ เป็นอาหารที่เหมาะสำหรับฤดูร้อน จะช่วยขับร้อน จะช่วยระบายอีกด้วย ถ้ากินเป็นประจำ จะไม่ทำให้เกิดอาการร้อนใน เจ็บคอ คอแห้ง มึนหัว ท้องผูก

สรรพคุณ :
- ใบ รสขมเปรี้ยว คุณสมบัติเย็นเล็กน้อย สรรพคุณดับร้อนถอนพิษ แก้ไอ ขับเสมหะ แก้อักเสบ น้ำจากใบสดใช้ทาแก้กลากบนหัว ใบตากแห้งบดเป็นผงใช้ห้ามเลือด
- ผล รสหวาน คุณสมบัติเย็น สรรพคุณ ดับร้อนถอนพิษ ทำให้เลือดเย็น
- เถา ทะลวงเส้นลมปราณ แก้ไอ ขับเสมหะ
- เมล็ด รสขม หวานเล็กน้อย คุณสมบัติไม่ร้อนไม่เย็น สรรพคุณ ดับร้อนถอนพิษ ขับเสมหะ ช่วยระบาย เมล็ดบวบเมื่อนำไปคั่วให้ดำ จะมีสรรพคุณยับยั้งพยาธิ
- รังบวบ รสหวาน คุณสมบัติไม่ร้อนไม่เย็น สรรพคุณ ดับร้อนถอนพิษ ทะลวงเส้นลมปราณ ขับปัสสาวะ ลดอาการบวม
- ราก แก้แผลเน่าเปื่อยอักเสบ (ใช้รากต้มน้ำล้างแผล จะทำให้แผลหายเร็ว)

ตำรับยา
1.แก้ไอ
-เมล็ดบวบ อบแห้งบดเป็นผงกินครั้งละ 9 กรัมวันละ 3 ครั้ง
-คั้นน้ำจากเถาบวบ ครั้งละ 2-3 ช้อนโต๊ะ ผสมน้ำอุ่นวันละ 3 ครั้ง
-รังบวบคั่วให้เกรียม (อย่าให้ไหม้) บดเป็นผง ผสมน้ำตาลครั้งละ 2 ช้อน วันละ 3 ครั้ง
2.ไอร้อยวัน น้ำคั้นจากบวบสดเด็กอายุ 3-6 ขวบ กินครั้งละ 60 มล.วันละ 2-3 ครั้ง ผสมน้ำผึ้งเล็กน้อย
3.แก้อาการเกี่ยวกับประจำเดือนสตรี
-ปวดประจำเดือน ใช้บวบแห้ง 1 ลูกต้มกินน้ำ
-ปวดเอว ใช้รังบวบ 30 กรัม ต้มกินน้ำเติมเหล้าเหลืองลงไปเล็กน้อย
-ประจำเดือนผิดปกติ ใช้เมล็ดบวบอบให้แห้งแล้วบดเป็นผง เติมน้ำตาลแดงและเหล้าเหลืองเล็กน้อย อุ่นให้พอร้อนกินเช้า-เย็น
-ประจำเดือนมากผิดปกติ ใช้บวบแก่ ๆ 1 ลูก ผิงไฟให้ดำ (อย่าให้ไหม้) บดเป็นผงกินกับเกลือ ครั้งละ 9 กรัม
4.ทางเดินปัสสาวะอักเสบ
-รังบวบ 30 กรัม ตัมน้ำใส่น้ำผึ้งเล็กน้อยกิน
-บวบ 1 ลูกผิงไฟให้เหลืองแห้ง บดเป็นผง แบ่งเป็น 2 ส่วน กินกับเหล้าเหลือง
5.เป็นแผลเลือดออก ใบบวบตากแห้ง บดเป็นผง โรยบริเวณแผล
6.ผดผื่นคัน น้ำคั้นจากใบบวบทาบริเวณที่เป็น

7.ฝีบวบ ใช้บวบสด คั้นน้ำทาบริเวณที่เป็น
8.ขับพยาธิตัวกลม เมล็ดบวบดิบ (เปลือกสีดำได้ผลดี เปลือกขาวจะไม่ได้ผล) แกะเปลือกออก ผู้ใหญ่กินวันละ 50 เม็ด เด็กลดลงตามส่วนหรือบดเป็นผงใส่แคปซูล วันละ 1 ครั้ง ให้เคี้ยวกินตอนท้องว่าง แล้วดื่มน้ำประมาณครึ่งแก้ว กินติดต่อกัน 3 วัน
9.เรียกน้ำนม บวบแก่ 1 ลูก ตากในที่ร่มให้แห้ง ผิงให้แห้งบดเป็นผง ชงกันเหล้าเหลืองกินครั้งละ 9 กรัม
10.แก้อาการเจ็บคอ ใช้บวบอ่อนคั้นน้ำ กินครั้งละ 1 ช้อนโต๊ะ วันละ 2-3 ครั้ง และผสมน้ำกลั้วคอ
11.แก้เกลื้อน
-ใบบวบสด ล้างให้สะอาดขยี้และถูบริเวณที่เป็น จนผิวหนังบริเวณนั้นแดง หยุดสักพักแล้ว แล้วทำใหม่ควรทำติดต่อกันหลาย ๆ ครั้ง (บริเวณที่ถูอย่าล้างน้ำจนกว่าเกลื้อนจะหาย)
-เด็ดบวบอ่อนที่มีน้ำค้างเกาะในตอนเช้า ตำให้ละเอียดคั้นน้ำทาบริเวณที่เป็น
12.แก้อาการหลอดลมอักเสบเรื้อรังในคนแก่ เถาบวบ 150 กรัม ล้างให้สะอาดหั่นเป็นชิ้นเล็กๆ แช่น้ำประมาณครึ่งชั่วโมง แล้วต้มประมาณ 1-2 ชั่วโมงเอากากออก เติมน้ำลงไปอีกต้มอีก 1 ชั่วโมง เอาน้ำที่ต้มได้ทั้ง 2 ครั้งผสมกัน ต้มให้เหลือประมาณ 150 มล. แบ่งเป็น 3 ส่วน กินให้หมดใน 1 วัน ให้กินติดต่อกัน 10 วัน
13.แก้หูด ใช้ดอกบวบสด ครั้งละ 2-5 ดอก เติมเกลือลงไปเล็กน้อย ตำให้ละเอียด เช็ดถูบริเวณที่เป็นจนรู้สึกร้อนก็พอ ควรถูบ่อย ๆ จะได้ผลดีใช้จนกากแห้ง เททิ้งแล้วเปลี่ยนใหม่

(เครดิตภาพ : ป้าเล็ก..อุบล, ปลายแป้นพิมพ์, Surrealism, สายพิน, รักคุณแฟน, LookKed@garfield)

** สมุนไพรใกล้ตัว มุ่งเสนอสรรพคุณทางยา การนำไปใช้ควรพิจารณาอย่างรอบด้าน **